Nên mua khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn hay thuê cốp pha định hình?

Đúc một vài đoạn hào thì thuê cốp pha cũng đủ dùng. Đúc vài trăm đoạn thì bài toán đã khác hẳn. Câu hỏi nên mua khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn hay thuê cốp pha định hình không có đáp án chung. Đáp án nằm ở số lần đúc, độ lặp của kích thước và thời hạn dự án. Bài viết này đi qua từng yếu tố kỹ thuật để bạn tự tính được. Minh Quân MQB cung cấp khuôn thép đúc mương U và hào kỹ thuật, nên chúng tôi nói cả hai phía, kể cả những trường hợp thuê mới là lựa chọn đúng.

Hai phương án khác nhau ở cấu tạo

Bộ khuôn thép làm riêng cho hào hai ngăn

Theo ảnh sản phẩm của MQB, đây là một khối khung thép sơn đỏ có hai lòng khuôn đặt song song, ngăn cách bằng cụm vách giữa. Hai bên có sườn đứng, phía trên có thanh ngang và các móc giằng, thân khuôn có lỗ bulong để liên kết. Cả bộ được chế tạo sẵn tại xưởng nên tim hai ngăn, bề dày vách và chiều cao đã được cố định. Nhờ vậy khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn cho ra các đoạn hào cùng một hình dạng, đoạn đầu giống đoạn cuối.

Cốp pha định hình thuê theo dự án

Cốp pha định hình là các tấm panel thép có kích thước chuẩn, ghép thành hình hộp theo từng công trình. Điểm mạnh là linh hoạt: cùng một bộ panel ghép được nhiều cỡ hào khác nhau. Điểm yếu là mỗi lần đúc bạn phải căn tim, siết bulong và xử lý khe giữa các tấm từ đầu. Với hào hai ngăn, công việc này lặp lại cho cả hai lòng.

Ba điểm kỹ thuật khiến khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn khác cốp pha ghép

Vách giữa dày đều hay lệch

Vách giữa ngăn cách hai lòng hào. Đây cũng là chỗ lớp bê tông bảo vệ cốt thép dễ bị lệch nhất nếu khuôn bị nghiêng hoặc xê dịch khi đổ. Khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn giữ khoảng cách giữa hai lòng bằng kết cấu cố định, nên đoạn nào cũng ra cùng bề dày vách. Cốp pha ghép phải căn tay mỗi lần đúc. Chỉ cần lệch vài milimet, một bên vách mỏng đi và lớp bảo vệ cốt thép mỏng theo.

Khe ghép để lại vệt trên mặt bê tông

Khuôn ghép từ nhiều tấm thì có nhiều khe. Nước xi măng rỉ qua khe tạo gờ và vệt trên mặt hào, thợ phải mài sau khi tháo. TCVN 4453:1995 yêu cầu cốp pha được chế tạo và lắp dựng sao cho kín khít, không để mất nước xi măng. Khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn dạng khối có ít mối nối hơn nên dễ đáp ứng yêu cầu này. Điều kiện là chân khuôn và mặt tiếp giáp phải được làm sạch trước mỗi lần đúc.

Độ cứng khi bê tông còn tươi

Bê tông tươi đẩy ngang lên vách khuôn. Áp lực này tăng theo chiều cao lớp đổ, tốc độ đổ và cường độ đầm rung. Vách khuôn phình thì đoạn hào phình theo, và mối nối giữa hai đoạn sẽ không khít. Ở khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn, sườn đứng, thanh giằng và các móc như trong ảnh sản phẩm có nhiệm vụ giữ khuôn không phình trong lúc đầm. Với bộ panel ghép, độ cứng phụ thuộc nhiều vào việc thợ siết giằng có đủ và đều hay không.

Năm câu hỏi giúp bạn chốt mua hay thuê

Hãy trả lời năm câu sau trước khi quyết định mua khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn hoặc thuê cốp pha định hình:

Số lần đúc: dự án cần nhiều đoạn hào cùng tiết diện, hoặc bạn đúc liên tục nhiều công trình, thì mua khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn có lợi hơn vì khuôn được dùng lại nhiều lần.
Độ lặp của kích thước: cả tuyến dùng một tiết diện thì khuôn chuyên dụng hợp hơn. Mỗi đoạn một cỡ thì cốp pha ghép linh hoạt hơn.
Thời hạn dự án: dự án kéo dài hoặc chia nhiều đợt thì khuôn nằm sẵn tại bãi, có mặt bằng là đúc được ngay. Thuê thì bạn phải canh ngày trả.
Bãi đúc và chỗ cất khuôn: có sân phẳng và chỗ che mưa thì nên mua. Không có chỗ cất thì thuê để khuôn khỏi nằm ngoài trời giữa mùa mưa.
Yêu cầu bề mặt: hào lộ thiên hoặc cần mặt phẳng đẹp nên ưu tiên khuôn dạng khối vì ít khe ghép.

Nếu phần lớn câu trả lời nghiêng về nhiều lần đúc, tiết diện giống nhau và bãi đúc cố định, khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn là lựa chọn hợp lý. Ngược lại, công trình chỉ cần vài đoạn hào, kích thước lạ hoặc thời gian ngắn thì thuê cốp pha định hình gọn hơn. MQB không khuyên bạn mua khi bài toán chưa cần mua.

Đúc thế nào để hào đạt và khuôn bền

Khuôn tốt mà đúc sai thì hào vẫn lỗi, khuôn cũng xuống cấp nhanh. Quy trình dưới đây áp dụng cho cả hai phương án:

Vệ sinh khuôn: cạo sạch vữa cũ ở mặt trong, mép và chân khuôn trước mỗi lần đúc.
Quét dầu chống dính: quét mỏng và đều, lau phần đọng để mặt bê tông không loang vệt.
Đặt cốt thép và con kê: đặt lồng thép đúng vị trí, dùng con kê giữ lớp bê tông bảo vệ theo bản vẽ.
Đổ và đầm: đổ từng lớp, đổ cân hai bên vách giữa và đầm đủ ở các góc.
Tháo khuôn đúng lúc, đúng thứ tự: nới giằng, rút bulong, tách vách ngoài rồi mới nhấc phần giữa. Chỉ tháo khi bê tông đủ cường độ để cạnh và mặt không bị sứt, theo hướng dẫn của TCVN 4453:1995. Sau đó bảo dưỡng ẩm theo TCVN 8828:2011.

Với khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn, bước đổ cân hai bên vách giữa là bước dễ bị bỏ qua nhất. Bê tông dồn vào một ngăn sẽ đẩy ngang lên vách giữa, làm khuôn xê dịch và hào lệch tim. Đoạn hào đúc xong còn phải vận chuyển và lắp đặt. Phần này tham chiếu TCVN 9115:2019 về thi công và nghiệm thu kết cấu bê tông cốt thép lắp ghép. Riêng mác bê tông, cốt thép và dung sai kích thước, hồ sơ thiết kế của từng dự án vẫn là căn cứ chính.

Nhìn kỹ bộ khuôn trước khi đưa vào đúc

Dù mua mới hay nhận bộ khuôn thuê, bạn nên kiểm tra các mục sau:

Mối hàn và sườn gia cường: không nứt, không thiếu mối, sườn đứng thẳng.
Mặt trong lòng khuôn: phẳng, không móp, đã được xử lý chống gỉ.
Cơ cấu liên kết: lỗ bulong, móc giằng và chi tiết định vị khớp nhau, lắp thử không phải cưỡng.
Kích thước tim hai ngăn và bề dày vách giữa: đo bằng thước thép, đối chiếu với bản vẽ hào.

Bộ khuôn qua đủ các mục này thì nên đúc thử một đoạn trước khi đúc loạt. Sau khi tháo, hãy đo bề dày vách giữa ở đầu, giữa và cuối đoạn. Đo thêm hai đường chéo của từng ngăn: hai đường chéo chênh nhau nhiều nghĩa là khuôn đang bị vặn. Đoạn thử cũng giúp bạn chỉnh độ sụt bê tông và thời điểm tháo khuôn cho hợp thời tiết. Một bộ khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn đạt yêu cầu ở đoạn thử sẽ cho kết quả ổn định trên cả loạt.

Chăm khuôn sau mỗi lần đúc

Số lần luân chuyển của một bộ khuôn phụ thuộc vào chất lượng thép và cách bảo quản. Sau mỗi lần tháo, bạn nên rửa sạch vữa bám, không dùng búa đập mạnh lên vách và không đục trực tiếp vào thép. Khuôn được kê trên nền khô và che mưa, chỗ trầy sơn được dặm lại. Bulong và móc giằng nên được bôi dầu mỡ để không kẹt khi tháo. Làm đều những việc nhỏ này, khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn của bạn sẽ giữ được kích thước qua nhiều đợt đúc. Đó cũng là lý do mua khuôn có lợi khi số lần đúc đủ lớn.

Gửi kích thước hào cho MQB để chọn đúng khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn

Minh Quân MQB cung cấp khuôn thép đúc mương U và khuôn hào kỹ thuật. Bạn gửi cho chúng tôi kích thước lòng từng ngăn, bề dày vách ngoài và vách giữa, chiều dài mỗi đoạn, số đoạn dự kiến và cách bạn dỡ khuôn (thủ công hay bằng cẩu). Từ các thông tin này, chúng tôi tư vấn cấu tạo bộ khuôn phù hợp với bãi đúc của bạn.

Nếu số đoạn hào đủ nhiều để khuôn hào kỹ thuật 2 ngăn là lựa chọn hợp lý, chúng tôi sẽ nói rõ. Nếu chưa đủ, chúng tôi cũng nói rõ như vậy. Trước khi chốt mua hay thuê, hãy đếm số đoạn hào bạn sẽ đúc. Con số đó trả lời được gần hết câu hỏi.

Liên hệ Minh Quân MQB: