Nhìn vào một cột bê tông tròn thành phẩm, điều người ta chú ý đầu tiên là đường kính đều, bề mặt nhẵn và không có vết nối lộ ra ngoài. Ít ai nghĩ đến thứ tạo ra kết quả đó: bộ khuôn thép đứng sau mỗi mẻ đổ. Khuôn tốt thì cột đẹp, khuôn kém thì không có kỹ năng đổ bê tông nào bù đắp được phần thiếu hụt đó. Đây là lý do khuôn thép đúc cột không phải là thiết bị phụ trợ có thể chọn tùy tiện trong quy trình sản xuất cấu kiện bê tông đúc sẵn.
Cột tròn và những yêu cầu kỹ thuật riêng với thiết bị khuôn
So với cột vuông hay cột chữ nhật, cột tròn bê tông đặt ra thách thức khác về phương diện khuôn đúc. Không có cạnh thẳng nào để căn chỉnh, không có góc vuông nào để làm mốc định vị. Thay vào đó, khuôn phải đảm bảo đường tròn chuẩn liên tục theo toàn bộ chiều cao cột, ghép kín khít ở mạch nối và tháo ra được sau khi bê tông đông cứng mà không làm xước hay vỡ bề mặt.
Điều này đòi hỏi khuôn thép đúc cột phải được thiết kế theo nguyên lý tách đôi hoặc tách ba dọc theo chiều cao, với hệ thống khóa bu lông và đai kẹp phân bố đều để giữ áp lực bê tông trong quá trình đổ và đầm rung. Nếu hệ thống khóa không đồng đều, thành khuôn sẽ phình ra tại những vị trí yếu, làm cột mất tròn và đường kính không đều theo chiều cao.
Cấu tạo của một bộ khuôn thép cột tròn đúng tiêu chuẩn
Một bộ khuôn tạo hình cột tròn hoàn chỉnh thường gồm ba phần chính: vỏ khuôn hình trụ được chia thành hai hoặc ba mảnh ghép dọc, hệ thống đai kẹp và bu lông khóa, và đế định vị phía dưới để giữ cột thẳng đứng trong quá trình đổ. Một số bộ khuôn còn có nắp đỉnh kèm theo để kiểm soát cao độ đổ bê tông.
Vật liệu và thông số gia công
Thép tấm sử dụng cho thân khuôn thép đúc cột tròn thường là CT3 hoặc tương đương, độ dày từ 4mm đến 8mm tùy theo đường kính cột. Cột có đường kính nhỏ dưới 300mm dùng thép mỏng hơn vì áp lực bê tông tác dụng lên thành khuôn nhỏ hơn. Cột lớn từ 400mm trở lên cần thép dày hơn và thêm gân gia cường theo chiều ngang để chống phình thành dưới áp lực đổ bê tông.
Bề mặt bên trong khuôn, phần tiếp xúc trực tiếp với bê tông, cần được gia công phẳng và xử lý chống gỉ để bê tông không bám dính và bề mặt cột thành phẩm đạt độ nhẵn theo yêu cầu. Dung sai đường kính tại các vị trí ghép mảnh là thông số quan trọng nhất trong kiểm soát chất lượng gia công: sai lệch lớn hơn 1mm tại mạch ghép sẽ để lại vết nối rõ trên bề mặt cột, khó xử lý sau khi tháo khuôn.
Các loại khuôn thép đúc cột phổ biến hiện nay
Trên thị trường hiện nay có hai dạng khuôn thép đúc cột tròn chính, phân biệt theo phương pháp tháo lắp:
- Khuôn tách đôi theo chiều dọc: phổ biến nhất, hai mảnh khóa lại bằng đai và bu lông, tháo nhanh và phù hợp sản xuất hàng loạt cùng đường kính
- Khuôn tách ba hoặc tách bốn: dùng cho cột đường kính lớn từ 500mm trở lên, phân tán đều áp lực lên nhiều mảnh, khó vận chuyển hơn nhưng dễ tháo hơn với cột cao
- Khuôn trượt dọc trục: ít phổ biến hơn, tháo bằng cách kéo khuôn lên theo chiều cao cột sau khi bê tông đạt cường độ tháo khuôn, phù hợp với cột cao trên 3 mét
Ngoài ra còn phân loại theo mục đích sử dụng: khuôn cho xưởng đúc sẵn và khuôn cho đổ tại công trường. Khuôn xưởng thường được thiết kế để dùng lại nhiều lần, ưu tiên độ bền và tốc độ tháo lắp. Khuôn công trường đôi khi được làm nhẹ hơn để thuận tiện vận chuyển lên cao hoặc di chuyển trong không gian chật hẹp.
Đường kính khuôn thép đúc cột phổ biến
Mỗi đường kính cột tương ứng với một nhóm công trình và yêu cầu kết cấu nhất định. Hiểu được điều này giúp lựa chọn đúng quy cách khuôn ngay từ đầu thay vì phải điều chỉnh sau:
- Đường kính 200mm đến 300mm: cột hàng rào, cột mái che, cột đèn chiếu sáng, cột trang trí trong khuôn viên dân dụng
- Đường kính 300mm đến 400mm: cột công trình dân dụng quy mô vừa, nhà xưởng nhỏ, công trình hạ tầng đơn giản
- Đường kính 400mm đến 600mm: cột nhà xưởng công nghiệp, cột cầu nhỏ, cột đỡ kết cấu mái nhịp rộng
- Đường kính trên 600mm: theo thiết kế riêng của từng công trình, thường gặp trong hạ tầng giao thông và công trình đặc thù
Chiều cao khuôn thép đúc cột tròn cũng là thông số cần xác định rõ. Cột đúc sẵn thường có chiều cao từ 3 mét đến 12 mét, nhưng không nhất thiết phải đúc liền một đoạn. Với cột cao, xưởng có thể đúc thành từng đoạn ngắn hơn rồi nối lại ngoài công trường, cho phép dùng khuôn có chiều cao hợp lý hơn mà vẫn đáp ứng yêu cầu thiết kế tổng thể.
Lựa chọn khuôn thép đúc cột và duy trì tuổi thọ thiết bị
Khi đặt gia công hoặc mua khuôn thép cột tròn, có ba thông số bắt buộc phải xác nhận rõ với nhà sản xuất trước khi ký hợp đồng: đường kính trong chính xác theo bản vẽ thiết kế cột, độ dày thép thân khuôn phù hợp với đường kính và chiều cao, và dung sai tại mạch ghép giữa các mảnh khuôn. Ba thông số này quyết định phần lớn chất lượng cột thành phẩm.
Về bảo dưỡng trong quá trình sử dụng, thói quen tra dầu tách khuôn đều đặn trước mỗi lần đổ và vệ sinh ngay sau khi tháo là hai việc đơn giản nhưng quyết định tuổi thọ thực tế của bộ khuôn. Khuôn được bảo dưỡng tốt có thể dùng được từ 300 đến 600 lần đổ, trong khi khuôn bỏ bê có thể xuống cấp sau chưa đến 100 lần và để lại dấu gỉ loang lổ trên bề mặt cột, rất khó xử lý trong công đoạn hoàn thiện sau này.
Minh Quân MQB: gia công khuôn thép đúc cột theo yêu cầu
Minh Quân MQB nhận gia công khuôn thép đúc cột tròn theo đường kính và chiều cao theo yêu cầu của từng khách hàng, phục vụ cả xưởng đúc sẵn và đơn vị thi công tại công trường. Sản phẩm được gia công trên hệ thống máy cắt và uốn công nghiệp, đảm bảo độ tròn và dung sai mạch ghép theo tiêu chuẩn kỹ thuật.
Đơn vị cũng hỗ trợ tư vấn lựa chọn phương án tách khuôn phù hợp với đường kính cột và điều kiện tháo lắp tại xưởng hoặc công trường, giúp khách hàng tránh được tình trạng đặt khuôn xong mới phát hiện khó tháo hoặc không phù hợp với quy trình sản xuất hiện có.
Liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn và nhận báo giá sớm nhất.
Một số sản phẩm liên quan khác
